- Khi điêu khắc trở thành biểu tượng ngôn ngữ của tinh thần là tự nhiên
trở thành đề tài chứ sức sống.
Trong nghệ thuật thế giới, chim Bồ Câu từ lâu đã trở thành biểu tượng của hòa bình, của sự thanh khiết, của khát vọng vượt lên bạo lực và chia rẽ. Nhưng ở mỗi nền văn hóa, mỗi nghệ sĩ, biểu tượng ấy
lại được tái sinh theo những cách khác nhau. Với Phạm Văn Hạng, hình tượng Bồ Câu không chỉ là một biểu tượng thị giác, mà là một cấu trúc tư tưởng, một trường năng lượng
tinh thần được ông chuyển hóa
thành hình khối.
Điều làm nên sự độc đáo của ông không phải là việc chọn Bồ Câu làm chủ đề, mà là cách ông tái định nghĩa biểu tượng ấy trong ngôn ngữ điêu khắc đương đại Việt Nam.
- Hình khối của sự an trú: Bồ Câu như một triết lý tạo hình
Trong các tác phẩm của Phạm Văn Hạng, Bồ
Câu
không xuất
hiện như một hình ảnh
mô phỏng tự nhiên. Ông không tái
hiện đôi cánh mềm mại hay dáng bay quen thuộc. Thay vào đó, ông trừu tượng hóa, khái quát hóa,
và tinh luyện
hình
tượng thành những khối mở, những đường
cong hướng lên, những cấu trúc mang tính thiền định.
- Bồ Câu như một chuyển động tinh thần.
Ở ông, Bồ Câu không phải là con chim, mà là một chuyển động:
- Chuyển động của tâm thức hướng về hòa bình.
- Chuyển động của ánh sáng trong
không gian.
- Chuyển động của năng lượng nội tâm.
Những tác phẩm ấy không mô tả, mà gợi mở. Người xem không nhìn thấy con chim, mà nhìn thấy bản chất của sự bay.
- Tượng đài như một không gian thiền.
Nhiều tác phẩm của ông mang cấu trúc mở, như những cánh cửa dẫn vào sự tĩnh lặng. Bồ Câu, trong cách diễn đạt của ông, trở thành biểu tượng của sự an trú, của khả năng tìm thấy hòa bình ngay trong
chính mình.
- Hòa bình trong tư duy của Phạm Văn Hạng: Không phải khẩu hiệu, mà là bản thể.
Điều đáng nói là: Phạm Văn Hạng không xem hòa bình
như một thông điệp xã hội đơn thuần. Với ông, hòa bình là một bản thể, một trạng thái của vũ trụ mà con người phải hòa điệu cùng.
- Hòa bình như một cấu trúc vũ trụ.
Ông thường nói về:
- Sự hài hòa của các lực.
- Nhịp điệu của tự nhiên.
- Sự cân bằng giữa rỗng và đặc.
- Sự đối thoại giữa ánh sáng và vật chất.
Những yếu tố ấy được ông đưa vào hình tượng Bồ Câu, khiến nó không chỉ là biểu tượng của nhân loại, mà còn là biểu tượng của vũ trụ học.
- Hòa bình như một phẩm giá nhân văn.
Trong tác phẩm của ông, Bồ Câu không chỉ bay lên, mà nâng con người lên. Nó nhắc nhở về phẩm giá, về sự sống, về khả năng vượt
thoát
khỏi những
giới hạn của bạo lực và sợ hãi.
- Giá trị nhân sinh: Khi nghệ thuật trở thành liệu pháp tinh thần
Tác phẩm của Phạm Văn Hạng không chỉ để ngắm nhìn, mà để chữa lành. Bồ Câu trong điêu khắc của ông mang chức năng:
- Xoa dịu những tổn thương của cộng đồng.
- Khơi dậy niềm tin vào sự sống.
- Mở ra không gian đối thoại giữa con người và chính mình .
- Nuôi dưỡng cảm thức về sự an hòa.
Ông xem nghệ thuật như một hành vi phục vụ nhân sinh, và Bồ Câu là biểu tượng tinh khiết nhất
của hành
vi ấy.
- Tổng luận: Người tái sinh biểu tượng hòa bình trong điêu
khắc Việt
Nam.
Trong bối cảnh nghệ thuật Việt Nam đương đại, Phạm
Văn Hạng là một
trong những nghệ sĩ hiếm hoi có khả năng tái định nghĩa biểu tượng theo chiều sâu triết học. Hình tượng Bồ Câu trong tác phẩm của ông không chỉ là biểu tượng của hòa bình, mà là biểu tượng của sự thức tỉnh,
của khả năng con người tìm lại sự an trú trong thế giới đầy biến động.
Ông không chỉ tạo ra những tác phẩm đẹp, mà tạo ra những không gian tinh thần, nơi người xem có thể dừng lại, thở, và cảm nhận sự bình yên từ bên trong.
Và chính ở đó, nghệ thuật của ông đạt đến tầm vóc của những tượng đài đích thực:
Không chỉ đứng trong không gian, mà đứng trong tâm thức của con người.
* Huỳnh Tâm.
Aucun commentaire:
Enregistrer un commentaire